{"id":1842,"date":"2026-01-24T09:14:36","date_gmt":"2026-01-24T02:14:36","guid":{"rendered":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/?p=1842"},"modified":"2026-01-24T09:14:36","modified_gmt":"2026-01-24T02:14:36","slug":"co-sua-vi-thuoc-chua-ly-hieu-qua-trong-y-hoc-co-truyen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/?p=1842","title":{"rendered":"C\u1ecf s\u1eefa: V\u1ecb thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5 hi\u1ec7u qu\u1ea3 trong Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/co_sua_6_6c7ecb05d3.webp\" alt=\"C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa d\u00f9ng trong b\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5\" \/><\/p>\n<p>C\u1ecf s\u1eefa: V\u1ecb thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5 hi\u1ec7u qu\u1ea3 trong Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n<\/p>\n<div><ins data-ad-format=\"auto\" data-ad-client=\"ca-pub-9390319567947012\" data-adsbygoogle-status=\"done\" data-ad-status=\"unfill-optimized\"><\/p>\n<div id=\"aswift_10_host\">\n<div data-google-ad-efd=\"true\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><\/ins><\/div>\n<p>C\u1ecf s\u1eefa c\u00f3 t\u00ean khoa h\u1ecdc l\u00e0 Euphorbia thymifolia Burm, thu\u1ed9c h\u1ecd Th\u1ea7u d\u1ea7u Euphorbiaceae.<\/p>\n<p><strong>T\u00ecm hi\u1ec3u chung<\/strong><\/p>\n<p><strong>T\u00ean g\u1ecdi, danh ph\u00e1p c\u1ee7a c\u1ecf s\u1eefa<\/strong><\/p>\n<p><strong>T\u00ean Ti\u1ebfng Vi\u1ec7t:<\/strong>\u00a0C\u1ecf s\u1eefa.<\/p>\n<p><strong>T\u00ean kh\u00e1c:<\/strong>\u00a0C\u00e2y l\u1ee3i s\u1eefa ho\u1eb7c c\u1ecf s\u1eefa \u0111\u1ecf.<\/p>\n<p><strong>T\u00ean khoa h\u1ecdc:<\/strong>\u00a0<i>Euphorbia thymifolia Burn<\/i>, thu\u1ed9c h\u1ecd Th\u1ea7u d\u1ea7u Euphorbiaceae.<\/p>\n<p><strong>\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a c\u1ecf s\u1eefa<\/strong><\/p>\n<p><strong>C\u1ecf s\u1eefa<\/strong>\u00a0l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i c\u1ecf nh\u1ecf, g\u1ea7y, m\u1ecdc l\u00e0 l\u00e0 tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t, th\u00e2n v\u00e0 c\u00e0nh t\u00edm \u0111\u1ecf. L\u00e1 m\u1ecdc \u0111\u1ed1i, h\u00ecnh b\u1ea7u d\u1ee5c hay thon d\u00e0i, d\u00e0i nh\u1ea5t 7 mm, r\u1ed9ng ch\u1eebng 4 mm m\u00e9p l\u00e1 h\u01a1i kh\u00eda tai b\u00e8o. C\u1ee5m hoa m\u1ecdc \u1edf k\u1ebd l\u00e1 th\u00e0nh xim \u0111\u01a1n mang \u00edt hoa. Qu\u1ea3 nang \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh 1,5 mm, c\u00f3 l\u00f4ng. H\u1ea1t nh\u1eb5n, d\u00e0i 0,7mm, c\u00f3 4 g\u00f3c.<\/p>\n<p>To\u00e0n th\u00e2n b\u1ea5m \u0111\u1ec1u ch\u1ea3y nh\u1ef1a m\u1ee7 tr\u1eafng.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/co_sua_5_ec970f503d.webp\" alt=\"C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa\" \/><i>C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa<\/i><\/p>\n<p><strong>Ph\u00e2n b\u1ed1, thu h\u00e1i, ch\u1ebf bi\u1ebfn<\/strong><\/p>\n<p><strong>C\u1ecf s\u1eefa<\/strong>\u00a0m\u1ecdc hoang kh\u1eafp n\u01a1i \u1edf Vi\u1ec7t Nam. C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa \u01b0a c\u00e1c \u0111\u1ea5t c\u00f3 s\u1ecfi, \u0111\u00e1 th\u01b0\u1eddng th\u1ea5y \u1edf c\u00e1c k\u1ebd c\u00e1c g\u1ea1ch, s\u00e2n xi m\u0103ng d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng xe l\u1eeda c\u00f3 d\u1ea3i nh\u1eefng h\u00f2n \u0111\u00e1 v\u00f4i xanh.<\/p>\n<p>C\u1ecf s\u1eefa th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00e1i v\u00e0o m\u00f9a h\u00e8. C\u1ecf s\u1eefa h\u00e1i v\u1ec1 r\u1eeda s\u1ea1ch, sao v\u00e0ng ph\u01a1i kh\u00f4 m\u00e0 d\u00f9ng. C\u1ecf m\u1ecdc \u1edf \u1ea4n \u0110\u1ed9, In\u0111\u00f4n\u00eaxia, Trung Qu\u1ed1c, Philipin.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/co_sua_1_9dfc33191a.jpg\" alt=\"c\u00f4ng d\u1ee5ng c\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa\" \/><i>C\u00e2y C\u1ecf s\u1eefa \u01b0a c\u00e1c \u0111\u1ea5t c\u00f3 s\u1ecfi, \u0111\u00e1<\/i><\/p>\n<p><strong>B\u1ed9 ph\u1eadn s\u1eed d\u1ee5ng<\/strong><\/p>\n<p>To\u00e0n c\u00e2y ph\u01a1i kh\u00f4.<\/p>\n<p><strong>Th\u00e0nh ph\u1ea7n ho\u00e1 h\u1ecdc<\/strong><\/p>\n<p>To\u00e0n c\u00e2y c\u00f3 ancaloit (theo C. A. 1966, 64, 1013a), th\u00e2n v\u00e0 l\u00e1 c\u00f3 cosmosiin C21H20O10 ch\u1eebng 0,037%, r\u1ec5 c\u00f3 taraxerol, v\u00e0 tirucallol C30H50O v\u00e0 myrixylalcohol (C. A. 1967, 66, 73239g).<\/p>\n<p><strong>C\u00f4ng d\u1ee5ng<\/strong><\/p>\n<p><strong>Theo y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n<\/strong><\/p>\n<p>C\u1ecf s\u1eefa l\u00e1 nh\u1ecf c\u00f3 v\u1ecb ng\u1ecdt \u0111\u1eafng nh\u1ea1t, h\u01a1i chua, t\u00ednh l\u1ea1nh; c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng th\u00f4ng huy\u1ebft, ti\u00eau vi\u00eam, ti\u00eau \u0111\u1ed9c, l\u1ee3i ti\u1ec3u, kh\u00e1ng khu\u1ea9n, th\u00f4ng s\u1eefa. D\u00f9ng dung d\u1ecbch c\u1ecf s\u1eeda \u0111\u01b0a v\u00e0o ru\u1ed9t s\u1ebd \u1ee9c ch\u1ebf s\u1ef1 sinh s\u1ea3n c\u1ee7a c\u00e1c lo\u1ea1i vi tr\u00f9ng l\u1ef5 (Sonner, Shigella, Flexneri,\u2026) c\u0169ng c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng \u1ee9c ch\u1ebf c\u00e1c ch\u1ee7ng vi khu\u1ea9n t\u1ee5 c\u1ea7u v\u00e0ng. C\u1ecf s\u1eefa l\u00e1 nh\u1ecf \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 lo\u1ea1i thu\u1ed1c kh\u00e1ng khu\u1ea9n t\u1ee5 c\u1ea7u v\u00e0ng. C\u1ecf s\u1eefa l\u00e1 nh\u1ecf \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 lo\u1ea1i thu\u1ed1c kh\u00e1ng sinh tr\u1ecb b\u1ec7nh \u0111\u01b0\u1eddng ru\u1ed9t v\u00e0 b\u1ec7nh ngo\u00e0i da. Ch\u1ea5t nh\u1ef1a m\u1ee7 c\u1ee7a n\u00f3 c\u00f3 t\u00ednh g\u00e2y x\u00f3t \u0111\u1ed1i v\u1edbi ni\u00eam m\u1ea1c d\u1ea1 d\u00e0y v\u00e0 \u0111\u1ed9c \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1 v\u00e0 chu\u1ed9t. \u1ede \u1ea4n \u00d0\u1ed9, ng\u01b0\u1eddi ta xem n\u00f3 nh\u01b0 c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng l\u00e0m th\u01a1m, s\u0103n da, k\u00edch th\u00edch v\u00e0 nhu\u1eadn tr\u00e0ng.<\/p>\n<p><strong>Theo y h\u1ecdc hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i<\/strong><\/p>\n<p>C\u1ecf s\u1eefa l\u00e0 v\u1ecb thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5 r\u1ea5t ph\u1ed5 c\u1eadp trong nh\u00e2n d\u00e2n. Hay d\u00f9ng nh\u1ea5t \u0111\u1ed1i v\u1edbi tr\u1ebb em.<\/p>\n<p><strong>C\u1ecf s\u1eefa<\/strong>\u00a0th\u01b0\u1eddng d\u00f9ng tr\u1ecb:<\/p>\n<p>L\u1ef5 tr\u1ef1c tr\u00f9ng,\u00a0<strong>vi\u00eam ru\u1ed9t<\/strong>\u00a0\u1ec9a ch\u1ea3y;<\/p>\n<p>Tr\u1ecb xu\u1ea5t huy\u1ebft;<\/p>\n<p>Ph\u1ee5 n\u1eef sinh \u0111\u1ebb thi\u1ebfu s\u1eefa ho\u1eb7c\u00a0<strong>t\u1eafc tia s\u1eefa<\/strong>.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y d\u00f9ng 40-100 g d\u1ea1ng thu\u1ed1c s\u1eafc, tr\u1ebb em 10 \u2013 20 g. D\u00f9ng ngo\u00e0i gi\u00e3 c\u00e2y t\u01b0\u01a1i \u0111\u1eafp tr\u1ecb eczema, vi\u00eam da d\u1ecb \u1ee9ng, ng\u1ee9a da, vi\u00eam v\u00fa zona, h\u1eafc l\u00e0o, m\u1ee5n c\u00f3c.<\/p>\n<p>Ngo\u00e0i c\u00f4ng d\u1ee5ng ch\u1eefa l\u1ef5 \u1edf n\u01b0\u1edbc ta, c\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng \u1edf n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c l\u00e0m thu\u1ed1c di\u1ec7t s\u00e2u b\u1ecd v\u00e0 du\u1ed1c c\u00e1 (\u1ea4n \u0110\u1ed9), gi\u00e3 \u0111\u1eafp ch\u1eefa b\u1ec7nh ngo\u00e0i da v\u00e0 v\u1ebft th\u01b0\u01a1ng (Malaixia, \u1ea2 R\u1eadp).<\/p>\n<p><strong>Li\u1ec1u d\u00f9ng &amp; c\u00e1ch d\u00f9ng<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ch\u1eefa ki\u1ebft l\u1ef5:<\/strong><\/p>\n<p>H\u1eb1ng ng\u00e0y d\u00f9ng 15 g \u0111\u1ebfn 20 g (c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng t\u1edbi 50 g) d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng thu\u1ed1c s\u1eafc.<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng t\u1edbi 100 \u2013 150 g.<\/p>\n<p>M\u1eb7c d\u1ea7u c\u00f3 nh\u1eefng t\u00e0i li\u1ec7u nghi\u00ean c\u1ee9u d\u01b0\u1ee3c l\u00fd k\u1ec3 tr\u00ean, th\u1ef1c t\u1ebf l\u00e2m s\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ea5y c\u00f3 tri\u1ec7u ch\u1ee9ng \u0111\u1ed9c trong v\u00e0 sau khi u\u1ed1ng thu\u1ed1c. Th\u1eddi gian \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb th\u01b0\u1eddng t\u1eeb 5 \u2013 7 ng\u00e0y l\u00e0 kh\u1ecfi. D\u00f9ng ri\u00eang ho\u1eb7c ph\u1ed1i h\u1ee3p v\u1edbi v\u1ecb rau sam.<\/p>\n<p><strong>B\u00e0i thu\u1ed1c kinh nghi\u1ec7m<\/strong><\/p>\n<p><strong>L\u1ef5 tr\u1ef1c tr\u00f9ng:<\/strong>\u00a0D\u00f9ng C\u1ecf s\u1eefa 100g. Rau sam 80g s\u1eafc v\u1edbi 300ml n\u01b0\u1edbc, l\u1ea5y 150ml, chia 3 l\u1ea7n u\u1ed1ng trong ng\u00e0y.<\/p>\n<p><strong>L\u1ee3i s\u1eefa:<\/strong>\u00a0C\u1ecf t\u01b0\u01a1i 100g, h\u1ea1t c\u00e2y G\u1ea1o 40g, hai th\u1ee9 s\u1eafc k\u1ef9, l\u1ea5y n\u01b0\u1edbc n\u1ea5u ch\u00e1o g\u1ea1o \u0103n.<\/p>\n<p><strong>Vi\u00eam da n\u1ed5i m\u1ea9n ng\u1ee9a:<\/strong>\u00a0C\u1ecf s\u1eefa gi\u00e3 n\u00e1t xoa hay n\u1ea5u n\u01b0\u1edbc r\u1eeda.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/tapchinuocuc.net\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/co_sua_6_6c7ecb05d3.webp\" alt=\"C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa d\u00f9ng trong b\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5\" \/><em>C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa d\u00f9ng trong b\u00e0i thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5<\/em><\/p>\n<p><strong>L\u01b0u \u00fd<\/strong><\/p>\n<p>Theo C\u00f4pacdiuxki 1947 (Bull. Soc. Chimiebiologique s\u1ed1 29: 924 \u2013 926) ch\u1ea5t nh\u1ef1a m\u1ee7 c\u1ee7a c\u1ecf s\u1eefa c\u00f3 t\u00ednh g\u00e2y x\u00f3t \u0111\u1ed1i v\u1edbi ni\u00eam m\u1ea1c v\u00e0 \u0111\u1ed9c v\u1edbi c\u00e1 v\u00e0 chu\u1ed9t.<\/p>\n<p>Dung d\u1ecbch c\u1ecf s\u1eefa 1\/20 \u0111\u1ebfn 1\/40 c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng \u1ee9c ch\u1ebf s\u1ef1 sinh s\u1ea3n c\u1ee7a c\u00e1c lo\u1ea1i vi tr\u00f9ng l\u1ef5 Sonner, Flexne v\u00e0 Shiga.<\/p>\n<p>Xem th\u00eam:<\/p>\n<p>M\u00e1ch b\u1ea1n c\u00e1ch d\u00f9ng c\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa l\u00e0m tr\u1eafng da<\/p>\n<p>C\u00e2y c\u1ecf s\u1eefa d\u00f9ng cho tr\u1ebb s\u01a1 sinh c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00f4ng?<\/p>\n<p>Ngu\u1ed3n tham kh\u1ea3o<\/p>\n<p>Nh\u1eefng c\u00e2y thu\u1ed1c v\u00e0 v\u1ecb thu\u1ed1c Vi\u1ec7t Nam, \u0110\u1ed7 T\u1ea5t L\u1ee3i.<\/p>\n<p>https:\/\/www.ydhvn.com\/news\/cay-duoc-lieu-cay-co-sua-la-nho-cay-vu-sua-dat-euphorbia-thymifolia-burm<\/p>\n<ul>\n<li>Th\u00f4ng tin v\u00e0 s\u1ea3n ph\u1ea9m g\u1ee3i \u00fd trong b\u00e0i vi\u1ebft ch\u1ec9 mang t\u00ednh ch\u1ea5t tham kh\u1ea3o, vui l\u00f2ng li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi B\u00e1c s\u0129, D\u01b0\u1ee3c s\u0129 ho\u1eb7c chuy\u00ean vi\u00ean y t\u1ebf \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u01b0 v\u1ea5n c\u1ee5 th\u1ec3. Xem th\u00eam<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C\u1ecf s\u1eefa: V\u1ecb thu\u1ed1c ch\u1eefa l\u1ef5 hi\u1ec7u qu\u1ea3 trong Y h\u1ecdc c\u1ed5 truy\u1ec1n &nbsp; C\u1ecf s\u1eefa c\u00f3 t\u00ean khoa h\u1ecdc l\u00e0 Euphorbia thymifolia Burm, thu\u1ed9c h\u1ecd Th\u1ea7u d\u1ea7u Euphorbiaceae. T\u00ecm hi\u1ec3u chung T\u00ean g\u1ecdi, danh ph\u00e1p c\u1ee7a c\u1ecf s\u1eefa T\u00ean Ti\u1ebfng Vi\u1ec7t:\u00a0C\u1ecf s\u1eefa. T\u00ean kh\u00e1c:\u00a0C\u00e2y l\u1ee3i s\u1eefa ho\u1eb7c c\u1ecf s\u1eefa \u0111\u1ecf. T\u00ean khoa h\u1ecdc:\u00a0Euphorbia thymifolia [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1843,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1842","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-chua-phan-loai"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1842","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1842"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1842\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1844,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1842\/revisions\/1844"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1843"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1842"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1842"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chuyenhay.com.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1842"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}